Osteoporose voorkomen

Erover praten op het forum Uitprinten Stuur naar een vriend

1 vrouw op 5 heeft last van osteoporose na de menopauze. Talrijke vrouwen vragen zich daarom ook af of het mogelijk is osteoporose te voorkomen. En is het dan voldoende om gezond te eten en regelmatig te bewegen? Onze expert beantwoordt al onze vragen!

Wat is osteoporose?

Osteoporose is een chronische aandoening van het skelet waarbij de botten steeds brozer worden (botontkalking). Dit is een natuurlijk proces dat versnelt naarmate men ouder wordt en dat leidt tot een verhoogd risico op fracturen (breuken) . De meest voorkomende breuken als gevolg van osteoporose zijn pols-, heup-, en wervelbreuken.

Osteoporose op zich veroorzaakt geen pijn. Er zijn pas klachten bij het optreden van breuken.

De oorzaken van osteoporose

- Menopauze

Hoe ouder men wordt, hoe meer bot verloren gaat. Bij vrouwen verloopt dit proces vanaf de menopauze sneller dan bij mannen. Dit verklaart waarom osteoporose vooral vrouwen treft.


Door de menopauze houden de eierstokken op met functioneren en wordt de productie van oestrogeen, het vrouwelijke hormoon, stopgezet. Dit hormoon speelt een essentiële rol in de opbouw van het bot.
Wanneer de productie van oestrogenen te laat op gang komt of wordt onderbroken, dan verloopt de botopbouw niet optimaal. Dit gebeurt bv. bij een vroege menopauze, bij het laat optreden of het tijdelijk uitblijven van maandstonden of bij het wegnemen van de eierstokken.

- Erfelijkheid

Ook de erfelijkheid speelt een rol: indien osteoporose voorkomt in je naaste familie, loop je een hoger risico.
Op een bepaald ogenblik bereikt de botafbraak een zogeheten breukdrempel. Onder die drempel is de kans groot dat men bij het minste incident iets breekt. Vanaf 50 jaar loopt zowat 10%van de vrouwen een verhoogd risico op breuken door osteoporose en in de leeftijdsgroep van 65 tot 74 jaar zijn zowat 40% van de vrouwen "risicopersonen" voor osteoporotische breuken.
 Het risico op breuken kan gemeten worden door een speciale techniek, de botdichtheidsmeting of botdensitometrie. Het is volledig pijnloos en duurt nauwelijks een 10-tal minuten.

- Andere oorzaken

Osteoporose kan nog andere oorzaken hebben, zoals bepaalde aandoeningen (bijvoorbeeld een overdreven werking van de schildklier, de bijschildklier of de bijnier, ziekte van Crohn, reumatoïde artritis, enz.), langdurige bedlegerigheid of invaliditeit (een bedlegerig persoon verliest ongeveer 1% aan botmassa per week), of het langdurig gebruik van bepaalde geneesmiddelen (zoals bv. geneesmiddelen met cortisone, geneesmiddelen tegen epilepsie, enz.)

Riscofactoren voor osteoporose

- Leeftijd: osteoporose komt voornamelijk voor bij 50-plussers
- Geslacht : de daling van de hoeveelheid oestrogenen bij vrouwen in de menopauze verklaart dat er meer vrouwen moeten afrekenen met osteoporose dan mannen
- Genetica : kinderen die ouders hebben met osteoporose lopen meer risico
- Etnische afkomst : osteoporose komt het meest voor bij blanken en Aziaten
- Gewicht : magere mensen lopen meer risico op osteoporose.
- Onevenwichtige voeding : het gebrek aan calcium, magnesium, zink, vitamine D en K bevorderen de kwetsbaarheid van de botten. Door koffie en alcohol wordt calcium minder goed opgenomen.
- Roken belemmert de opname van calcium door het lichaam.
- Gebrek aan lichaamsbeweging.
- Gebrek aan zon.

Osteoporose voorkomen

Er zijn een aantal algemene factoren die je moeilijk kan beïnvloeden: leeftijd, geslacht, etnische afkomst en genetische factoren.

Een gezonde en evenwichtige levensstijl kan je het risico echter wel verkleinen:
- Doe sport: oefeningen die de weerstand verhogen, worden aangeraden!
- Een dagelijkse blootstelling aan de zon van 10 minuten is ideaal.
- Beperk alcohol, koffie en tabak tot een absoluut minimum.

Zorg voor voldoende aanvoer van onontbeerlijke voedingstoffen:
- Calcium- en magnesiumhoudende voeding: amandelen, sardientjes, broccoli, volkorengranen,…
- Vitamines D en K : vette vis, lever, eieren, spinazie, avocado, soja,…
- Zink en vitamine B6 : zeevruchten, oesters, vis, vlees, lever, bananen,…
- Vitamine C : volkorengranen, rode vruchten, groenten, citroen, soja,…